توی اینجا هرگونه عکس وتصویر در رابطه با یونان باستان قرار میگیره
پیش از یونانیان
۱۰۰۰ پیش از میلاد
مردم یونانی زبان در سرزمین اصلی یونان ساکن شدند. این افراد اولین منطقه شهری خود را بنیانگذاری نمودند. این کار همزمان (یا پس از) سکونت آریاییان در ایران بود.
۷۷۶ پیش از میلاد
اولین مسابقات المپیک، در شهر المپیا، در جنوب یونان برگزار میگردد.[نیازمند منبع]
۷۵۰ پیش از میلاد
یو نانیها بوجود آوردن مستعمرات را در سرتاسر مدیترانه، آغاز کردند. آنها مستعمراتی روی جزیره [سیسیلی] و در جنوب ایتالیا، بوجود آورند.[نیازمند منبع]
۵۹۴ پیش از میلاد
قانون گذار آتنی، سولون، بنیاد یک [دمکراسی] (دولت مردمی) را بنا میکند. او قوانین جدیدی از قبیل حق فرجام (استیناف) را به جامعه معرفی کرد.[نیازمند منبع]
۵۰۷ پیش از میلاد
دمکراسی به شکل دولت در آتن تأسیس گردید.[نیازمند منبع]
۵۰۰ پیش از میلاد
داریوش، پادشاه ایرانی، ترتیب یک حمله به سرزمینهای اصلی یونان، را میدهد.
۴۹۰ پیش از میلاد
آتنیها در جنگ ماراتون، ارتش مهاجم ایرانیها را شکست میدهند. سربازان پیاده داوطلب ارتش را به دلیل حمل هوپلون (سپرهای گرد)، به نام هوپلایتها میخواندند.
۴۸۰ پیش از میلاد
نیروهای ایرانی، در جنگ ترماپیلای (جنگ ترموپیل)، ارتش منطقه شهری یونانی، اسپارت، را در هم میکوبند. مدتی بعد همان سال، در جنگ سالامیز، یک ارتش متحد از مناطق شهری یونانی، ایرانیها را در دریا شکست میدهد. ناوگان پیروز یونانی، از بیش از ۲۰۰ کشتی جنگی (کشتیهای پارویی جنگی) تشکیل میشد.
۴۷۹ پیش از میلاد
متحدان مناطق شهری یونانی ایرانیها، را در جنگ «پلاتایا» به سختی شکست داده و سر انجام به تهدید حمله ایرانیها به سرزمینهای یونانی، خاتمه دادند.
۴۲۹ - ۴۶۲ پیش از میلاد
آتن تحت حکومت پریکلس، ژنرال و سیاستمدار یونانی، شکوفا شد. او بعد از تخریب آکروپولیس در آتن در اثر حمله ایرانیان، دستور بازسازی آن را صادر کرد.
۴۰۴ - ۴۳۱ پیش از میلاد
ناحیه شهری نیرومند آتن و اسپارت برای بدست گرفتن کنترل امپراتوری یونان با هم وارد جنگ میشوند. این جنگ سنگین و تلخ، که نام «جنگ پلوپونزیان» نیز معروف شد، و به مدت ۲۷ سال طول کشید، به تلخ اسپارت به پایان رسید.
۳۳۸ پیش از میلاد
[فیلیپ] اهل مقدونیه، پدر اسکندر کبیر و فرمانروای قویترین بلاد (منطقه شهری) یونان، در جنگ چایرونی، سراسر یونان را فتح میکند. پیروزی فیلیپ، عصر استقلال مناطق شهری یونان را پایان میدهد.
دستاوردهای فرهنگی دولت ـ شهرهای یونان در طول دوران قدیم (۵۰۰ قبل از میلاد ـ ۵۰۰ میلادی) برای مدت هزار سال جهان غرب را تحت تأثیر قرار داد. دانشمندان یونانی اکتشافاتی در امور طبیعی انجام دادند. فلاسفه نظریاتی در زمینه اداره جوامع را به جهان ارائه دادند و هنر و درام یونانی شکوفا شد.
۵۵۰ پیش از میلاد
فیثاغورث، فیلسوف و ریاضی دان یونانی، رابطه بین ضلعهای مثلث قائم الزوایه را کشف کرد.
۵۴۵ پیش از میلاد
فیلسوف یونانی، آناکسیمنس اهل سیلتوس، واقع در آسیای صغیر «ترکیه کنونی)، سعی میکند که آغاز جهان و ساختار آنرا کشف کند. او نتیجه میگیرد که هوا مهمترین ماده جهان است.
۵۲۴ پیش از میلاد تا ۴۵۶ پیش از میلاد
آشیل، نمایشنامه نویس یونانی، را برای موضوع نمایشنامههایش، مورد استفاده قرار میدهد. مشهورترین نمایشنامه او به نام «اورستیا» سرگذشت یک خانواده سلطنتی را در طول «جنگ تروا» نشان میدهد.
۴۲۸ - ۵۰۰ پیش از میلاد
ستاره شناس یونانی، آناکساغورس، متوجه میشود که نور ماه انعکاس نور خورشید است. پریکلس، سردار آتنی، واریپیدس (اریپید)، تراژدی نویس نامدار، در محضر وی تعلیم مییابند.
در حدود ۴۰۶ - ۴۹۶ پیش از میلاد
سوفوکلس (سوفوکل)، تراژدی نویس نمایشنامه مینویسد. معروفترین نمایشنامه او «ادیپ شهریار» نام دارد که سرگذشت پادشاهی را که ندانسته پدر خود را به قتل میرساند و با مادر خود ازدواج میکند، به تصویر میکشد.
در حدود ۴۳۰ - ۴۹۰ پیش از میلاد
فیدیاس، مجسمه ساز یونانی، مجسمههایی برای معبد «پارتنون» و «اکروپلیس» در آتن، یونان، مجسمه غول پیکر زئوس، خدای خدایان یونانیان باستان، را میآفریند.
در حدود ۴۰۶ - ۴۸۶ پیش از میلاد
اوربپیدس، تراژدی نویس یونانی، نمایشنامههایی را بر پایه اساطیر یونان مینویسد. مشهورترین نمایشنامه وی، «مدیه»، داستان ساحرهای است که فرزندان خود را به قتل میرساند.
در حدود ۳۹۹ - ۴۷۰ پیش از میلاد
سقراط، فیلسوف یونانی و ملقب به پدر فلسفه، در آتن به تدریس میپردازد. مقامات آتن از عقاید او به خشم میآیند و او را به مرگ محکوم میکنند. او با نوشیدن سم، خودکشی میکند.
در حدود ۳۸۵ - ۴۵۰ پیش از میلاد
آریستوفانس (آریستوفان)، نمایشنامه نویس یونانی، در نمایشنامههای کمدی اش مسائل روز را در قالب طنز مورد بحث قرار میدهد. برای مثال، نمایشنامه «ابرها»، فلاسفه آتن را به طنز میکشد.
در ۳۴۷ - ۴۲۷ پیش از میلاد
افلاطون، فیلسوف یونانی، نخستین دانشگاه ، «آکادمی»، را در آتن دایر میکند و مردان جوان در آن به تحصیل فلسفه میپردازند. وی در رساله «محورات»، مجموعه مباحثات استاد خویش، سقراط، را با اهالی آتن به رشته تحریر در میآورد. او با انتشار «رساله جمهوریت» به بیان عقاید خویش درباره نحوه اداره یک حکومت ایده آل میپردازد. در زبان یونانیان قدیم، کلمه فلسفه به معنی «عشق به دانایی» است. در طول سالهای ۳۰۰ ـ ۵۰۰ قبل از میلاد، تمامی علوم عقلانی رونق یافتند.
در حدود ۳۸۴ تا ۳۲۲ پیش از میلاد
ارسطو، فیلسوف یونانی، تعلیم و تربیت اسکندر مقدونی را که بعدها به سرداری بزرگ مبدل شد، به عهده میگیرد. ارسطو در آتن، مدرسهای به نام لیسیوم (لوکیون) تأسیس میکند. وی رساله «سیاست» را مینویسد و در آن به بحث درباره شش روش اداره حکومت میپردازد. او همچنین «نمودار نردبانی طبیعت» را که در آن موجودات زنده بر اساس پیچیدگی ساختمان بدنشان طبقه بندی شدهاند، ابداع میکند.
در حدود ۳۳۵ تا ۲۸۰ پیش از میلاد
در شهر اسکندریه، که بهوسیله یونانیان در مصر بنا گردید، پزشکی به نام هیرو فیلوس به منظور بررسی دستگاه عصبی و اجزای بدن انسان، به تشریح اجساد میپردازد.
در حدود ۳۳۰ تا ۲۷۵ پیش از میلاد
اقلیدس، ریاضیدان یونانی، مقدمات هندسه را به وجود میآورد.
در حدود ۳۱۰ تا ۲۳۰ پیش از میلاد
آریستارخوس (ارسطرخوس)، ستاره شناس یونانی، خورشید را به جای زمین، مرکز علم میپندارد.
در حدود ۲۸۷ ـ ۲۱۲ پیش از میلاد
ارشمیدس در موطن خود، شهر سیراکوس (سوراقوسا)، به کشف این نکته که هر شیئی به اندازه حجم خود آب جابجا میکند، نائل میگردد. وی دستگاهی برای بالا کشیدن آب، پیچ ارشمیدس، اختراع میکند. و نام خود را بر آن میگذارد. سربازان رومی در جریان محاصره سیراکوس، ارشمیدس را به قتل میرسانند.
در حدود ۲۰۰۰ پیش از میلاد
تسبیوس اسکندرانی (اهل اسکندریه) ساعت آبی و تلمبه فشاری را اختراع میکند.
در حدود ۱۴۴ تا ۱۲۷ پیش از میلاد
هیپارخوس (ابرخس)، ستاره شناس یونانی، فهرستی از اسامی ستارگان، گردآوری میکند و زمان کسوفهای خورشیدی را محاسبه میکند. در حدود ۱۶۸ تا ۹۰ قبل از میلاد بطلمیوس در شهر اسکندریه مصر، که به دست یونانیان بنا شده بود، با استفاده از طول و عرض جغرافیایی ، نقشهای از جهان شناخته شده آن زمان، ارائه میدهد.
۱۸۷ پیش از میلاد
یونان نابود میشود و رومیان جای آنها را میگیرند.
سده ۱۹ بعد از میلاد
پس از حاکمیت امپراطوری عثمانی٬ در سال ۱۸۲۱ پس از حدود ۲۰۰۰ سال از نابودی یونان باستان٬ کشور مدرن یونان بدست آنها که یونانی سخن میگفتند به شکلی نمادین ساخته شد٬ که این فاصلهٔ ۲۰۰۰ ساله خود بهترین دلیل برای نمادین بودن ایجاد چنین کشوری است.
شهر های یونان باستان
آمفیپولیس .اسپارت.افسس.افیون قره حصار.دلفی.دلوس.فرای.موکنای.هالیکارناس.پلا.کرت.کنوسوس.کولخیس
آمفیپولیس (در زبان یونانی نو: آمفیپولی) یکی از شهرهای باستانی مقدونیه در کرانه رود استروما بود. مکان این شهر در جایی بود که آن رود 3 کیلومتر مانده به دریا از دریاچه سرسینیتیس جدا میشود.
آمفیپولیس در آغاز شهری تراکی به نام اِنهآ اُدوئی (به معنی نُه راه) بود که در سال 437 پیش از میلاد از سوی آتنیها به رهبری هاگنون تسخیر و مسکون شد.
اسپارت: یا اسپارته یا اسپارتا یا لاسدمون (Lacedemone). شهر مشهور باستانی در شبهجزیرهٔ موره واقع در یونان. این شهر مرکز و پایتخت ناحیهٔ لاکونیا واقع در منتهای جنوبی شبهجزیرهٔ مذکور است و در محلی ناهموار و کوهستانی در ساحل رود اوروتاس جای دارد. در نزدیکی این شهر پرتگاهی موسوم به باراترون بود. اسپارتیها اطفال سقط شده و علیل و ناتوان را در آنجا میافکندند.
تاریخچه
گفتنی است این شهر را پادشاهی مسمی به اسپارتون در سال ۱۸۸۰ ق. م. بنا نهاده و لاکدمون که یکی از فرزندزادگان این پادشاه بوده در نزدیکی شهر قدیم، محلهای بزرگ موسوم به لاکدمونه بنا کرد و بمرور زمان شهر وسعت یافت و هر دو بهم وصل شد و از این رو این شهر را گاه اسپارته و گاه لاکدمونه میگفتند. ابتدا پانزده تن از اعقاب اسپارتون مزبور حکومت کردهاند. (اسامی آنان در ذیل ذکر خواهد شد). سپس در سال ۱۱۹۰ ق. م. هرکولیها و دوریالیها اسپارت را متصرف شدند. در این هنگام رئیس آنان آرستوم زمام امور را در دست گرفته حائز عنوان سلطنت گردید. بعد از وفات وی دو پسر توأمان وی به اشتراک حکمرانی و فرمانفرمائی میکردند، نام یکی پروکلیس و دیگری اُریستن بود. بعد از این دو همیشه امر سلطنت را دو تن از نژاد آن دو به اشتراک اداره میکردند. در تاریخ ۸۹۸ ق. م. کودکی خاریلائوس نام از نژاد پروکلیس بحکومت رسید و ازینرو عموی وی لیکورگوس (Lycurgue) را نایبالسلطنه کردند و او حکیمی بود و قانونی برای اسپارتیها وضع کرد که مبنی بود بر محدودیت حقوق دو سلطان و ضمناً حکومت را بشکل یک جمهوری نظامی درآورد. قانون لیکورگوس قانون نظامی شدیدی میباشد. در موقع ضبط و تسخیر اسپارت بدست هرکولیان و دوریالیان دستهای از اسپارتیان قدیم که از آخائیان محسوب میشدند به زیر فرمان درآمده مالیات و سپاهی میدادند و جمعی برعکس قبول اطاعت نکرده مغلوب و اسیر شده بودند و از اینرو اهالی اسپارت به سه طبقه: حاکم، محکوم و برده تقسیم میشدند.
در سدهٔ هفتم و ششم ق. م. اسپارتیها بنای جنگ را با باشندگان مسینیا گذاردند. این شهر در انتهای جنوب غربی شبهجزیرهٔ موره واقع است. جنگ مدت مدیدی ادامه داشت عاقبت با پیروزی اسپارتیان پایان یافت. باشندگان را اسیر و دستگیر کردند مگر کسانی را که به جزیرهٔ صقلیه (سیسیل) فرار کرده بودند. سپس کینوریا را که در جنوب شرقی موره واقع شده ضبط کردند و نیز قسمت اعظم آرکادیا واقع در وسط همان شبهجزیره را بدست آوردند و تدریجاً به تمام موره استیلا یافته بنوعی حقالریاسة بر بعض شهرهای بزرگ مستقل مانند آرگوس هم نایل گشتند. این مقدمات موجب آن شد که بنای رقابت با آتنیها را بگذارند و اینان در آن سوی یونان میزیستند و از حیث بحریه بر اسپارتیها تفوق داشتند. این رقابتها موجب جنگهای موره شد و در این مجادلات پیروزی نصیب اسپارتیها گردید و شهر آتن را تسخیر و ضبط کردند، در نتیجه تمام یونان زیر نفوذ اسپارتیان درآمد. اما آنان قانون لیکورگوس را رعایت نکرده به عیش و عشرت پرداختند و در نتیجه آتنیها و باشندگان تیبه و مردم دیگر جهات آن سرزمین بکمک و تشویق ایرانیان بنای شورش را گذاردند. در این هنگام اسپارتیها بموجب عهدنامهای جزائر و مستملکات ساحلی آناتولی را به ایران واگذار کرده یونانزمین را مخصوص به خویش ساختند، سپس دلاوری موسوم به اپامینونداس از تیبه ظهور کرد و پس از استرداد استقلال وطن خود مسینیا و آرکادیا را از چنگ اسپارتیان درآورد و نزدیک بود که خود اسپارت را هم به تصرف درآورد اما اجل امانش نداد و در نتیجه اسپارتیها توانستند فقط استقلال خود را حفظ کنند.
در همین اوان اسکندر مقدونی خروج کرده تیبه را ویران و اسپارت را ضبط کرد. پس از وفات اسکندر اسپارت جزو اتحادیه آخائیا شد. این اتحاد در شبهجزیرهٔ موره از طرف هیئتی بوجود آمده بود. بالاخره در سال ۱۴۶ ق. م. اسپارت بدست رومیها افتاد و به ایالت اخائیا ملحق شد. در موقع تقسیم روم٬ اسپارت سهم امپراتور شرق یعنی قسطنطنیه شد و مرکز ایالت موره گشت. بهنگام پیروزی اهل صلیب یعنی ۱۲۰۴ م. در اینجا یک پرنسنشین (امارت) تشکیل شده بود که تحت تسلط شاهزادهای از نسل پالئولوگها درآمد و او حائز عنوان دسپوتی اسپارت گردید.
بالاخره در ۸۶۴ ه . ق. ابوالمغازی سلطان محمدخان ثانی این قطعه را فتح کرد و ضمیمهٔ ممالک عثمانی ساخت ولی پس از سه سال شاهزادهٔ ریمینی سجسموند این خاک را ضبط کرد و بسوخت و تخریب کرد. بار دیگر این خرابه بدست عثمانیان افتاد و از انقاض آن شهر میستره را بوجود آورده مرکز لوا قرار دادند. جمعیت اسپارت باستانی قریب ۳۲۰۰۰ تن بوده.
پادشاهان قدیم اسپارت از این قرارند:
۱) قبل از هرکولیان
اسپارتون۱۸۸۰ق. م.
للکس۱۷۴۲ق. م.
میلس۱۶۸۰ق. م.
اوروتاس۱۶۳۱ق. م.
لاکدمون۱۵۷۷ق. م.
آمیکلاس۱۴۸۰ق. م.
ارگالوس––ق. م.
کینورتاس۱۴۱۵ق. م.
اومالوس––ق. م.
هبپونون––ق. م.
تیندار۱۳۲۸ق. م.
منلاس۱۲۸۰ق. م.
اورست۱۲۴۰ق. م.
نیسان۱۲۲۰ق. م.
[ویرایش]۲) هرکولیها
آرستودم۱۱۹۰ق. م.
[ویرایش](شعبهٔ پروکلیس)
پروکلیس ۱۱۸۶ق. م.
سوئوس از ۱۱۴۲ق. م.
اریپونق. م.
پریتانیس تا ۹۸۶ق. م.
اوتوم ۹۸۶ق. م.
پونیدکت۹۰۷ق. م.
خاریلائوس (کودک) ۸۹۸ ق. م.
نایبالسلطنه از ۸۹۸ق. م.
لیکورگوس تا ۸۷۹ق. م.
لسفاندر۸۰۹ق. م.
تئوپومپ۷۷۰ق. م.
زوکیسدام۷۲۳ق. م.
آناکسیدام۶۹۰ق. م.
آگاسیکلیس۶۰۵ق. م.
آمستون۵۹۷ق. م.
آرخیدامنوس اول۴۶۶ ق. م.
آجیس اول۴۲۷ق. م.
آجسیلاس۴۰۰ق. م.
آرخیدامنوس دوم۳۶۱ ق. م.
آجیس دوم۳۳۸ق. م.
ودامیداس اول۳۳۰ق. م.
اکلیداس۲۳۴ق. م.
تئونیدس اول––ق. م.
فلیؤمبروت اول––ق. م.
لیکورگوس۲۱۹ق. م.
ماخانیداس۲۱۰ق. م.
تابیس از ۲۰۵ق. م. تا ۱۹۲ق. م.
[ویرایش](شعبهٔ اوریستن)
اوریستن
آجیس ۱۱۸۶ ق. م.
اخسترات
دوریسوس
دوریسوس۹۸۶ق. م.
آجسیلاس۹۵۷ق. م.
آرخلائوس۹۰۹ق. م.
تلکل۸۵۳ق. م.
آلکامن۸۱۳ق. م.
بولیدور۷۷۶ق. م.
اوریکرات اول۷۲۴ق. م.
آناکساندر۶۸۷ق. م.
اوریکرات دوم۶۵۲ق. م.
لیون۶۴۵ق. م.
آناکساندرید۵۹۷ق. م.
کلئوت اول۵۱۹ق. م.
دمارات۵۲۰ق. م.
لئوتیخید۴۹۲ق. م.
پاوسانیاس۴۸۰ق. م. (نایبالسلطنه)
پلستواناس۴۶۶ق. م.
پاوسانیاس۴۰۹ق. م.
آجسیپولیس اول۳۹۷ ق. م.
کلئوبروت ثانی۳۸۰ق. م.
آرتاس اول۳۰۹ق. م.
امروتاتوس۲۶۵ق. م.
آرتاس دوم۲۶۴ق. م.
لئونیداس دوم۲۵۷ق. م.
کلئومروت سوم ۲۴۳ق. م.
کلئومن سوم ۲۳۸ق. م.
آجسیپولیس سوم ۲۱۹ق. م.
افسس:اِفِسُس (نیز اِفِسوس) (به یونانی: Έφεσος) یکی از شهرهای ایونیا در آناتولی (آسیای صغیر) باستان بود که امروز ویرانههای آن به عنوان مرکز گردشگری و باستانشناسی در سه کیلومتری جنوب شهر سلجوق استان ازمیر کشور ترکیه قرار دارد. جاذبههای گردشگری این شهر، همه ساله جهانگردان بسیاری را به این منطقه جذب میکند. «افسس» میزبان یکی از هفت کلیسای آسیا در کتاب «مکاشفه یوحنا» در «عهد جدید» بوده است و شاید انجیل یوحنا در این محل به رشته تحریر درآمده باشد. همچنین بسیاری بر این باورند که «هفت خفتگان افسس» (در قرآن: أصحاب الكهف)، که مسیحیان و مسلمانان آنها را مقدس میدانند، در این شهر زندگی میکردند و در غاری نزدیک به آن، سالهای بسیار به خواب رفتهاند. کشف بسیاری از اسناد مربوط به مسیحیت و مذاهب پیشین، «افسس» را در زمره مهم ترین بقایای تاریخی قرار دادهاست.
افیون قرهحصار: یکی از شهرهای ترکیه است. این شهر مرکز استان افیون قرهحصار است.
این شهر در ۳۵۵ کیلومتری آنکارا و در همسایگی شهرهای قونیه و آنتالیا میباشد. جمعیت این شهر ۱۶۳۷۵۱ می باشد. افیون یکی از بزرگترین تولید کنندههای سنگ مرمر در ترکیه میباشد و همچنین به شهر خامه و سوجوک و شیرینی معروف هست.
این نوشتار دربارهٔ ترکیه خُرد است. با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید.
دلفی: (به یونانی: Δελφοί) نام مکانیاست باستانی در یونان و در دره فوکیس. دلفی در یونان باستان اهمیت بسیاری داشته و پرستشگاه آپولو بودهاست. همچنین دلفی جایی بوده که یکی از چهار مسابقهٔ سراسری یونانیان در آن برگذار میشدهاست. یونانییان دلفی را مرکز زمین میپنداشتند و آن را ارج مینهادند.
دلفی در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت است.
دلوس: یک جزیره یونانی در دریای اژه است. بنا به اساطیر یونان باستان، این جزیره با یک ضربه نیزهٔ سه شاخ پوزئیدون از دریا سر برآورد. جزیرهٔ دلوس، جایی است که لتو را بر خاک خود پذیرفت و او در آنجا آپولون و آرتمیس را زاد. زئوس برای قدر دانی از دلوس ، که به نوزادان ایزدی پناه داده بود ، آن را در مرکز جزایر سیلکاد جای داد. از آن پس دلوس جایگاه آیین آپولون شد. به علاوه ، در این جزیره بازی هایی به نام دلیا برگزار می شدکه گفته اند پایه گذار آن تزه بوده است.